Duine as gach ceathrar a rinne an Ardteist i mbliana nach ndearna scrúdú Gaeilge

Ní dhearna duine as gach ceathrar a rinne an Ardteist i mbliana aon scrúdú Gaeilge.

Tá torthaí na hArdteiste á bhfoilsiú ar maidin agus de réir figiúirí atá curtha ar fáil ag Coimisiún na Scrúduithe Stáit, ní bhfuair 25% de dhaltaí aon toradh don Ghaeilge i mbliana.

Is í seo an cúigiú bliain as a chéile go raibh an céatadán daltaí nach ndearna aon scrúdú Gaeilge os cionn 20. Ní dhearna 24% de dhaltaí a rinne an Ardteist anuraidh scrúdú Gaeilge.

70,411 dalta a rinne an Ardteist i mbliana, an líon is mó riamh a deir Coimisiún na Scrúduithe Stáit. 53,117 díobh sin a rinne scrúdú Gaeilge – 26,252 don Ardleibhéal, 24,599 don Ghnáthleibhéal agus 2,266 don Bhunleibhéal.

Fuair 92% de dhaltaí toradh don Mhatamaitic agus 91% de dhaltaí a fuair toradh sa Bhéarla i mbliana.

Fuair os cionn 11,000 níos mó daltaí toradh don Bhéarla nó don Mhatamaitic ná mar a fuair don Ghaeilge.

De ghnáth, bíonn díolúine faighte ag idir 60-70% de na daltaí nach ndéanann aon scrúdú Gaeilge.

Thug an Roinn Oideachais córas nua díolúintí isteach in 2021 a mhaígh siad a chinnteodh gur rud “annamh agus eisceachtúil” a bheadh i ndíolúine ón nGaeilge feasta, ach tá ardú tagtha ar líon na ndíolúintí ó shin.

Deir an Roinn Oideachais go mbíonn cúiseanna éagsúla ag daoine nach mbíonn díolúine faighte acu gan scrúdú Gaeilge a dhéanamh san Ardteist.

I measc na gcúiseanna a luaitear, tá gan aon spéis a bheith ag daltaí áirithe an scrúdú a dhéanamh. Chomh maith leis sin, dúradh go gceapann daltaí áirithe nach mbeidh an Ghaeilge riachtanach ina gcuid staidéir tar éis na hArdteiste.

Ar na daoine sin, bíonn daltaí a théann ag staidéar thar lear.

Ní dhéanann daltaí eile scrúdú Gaeilge toisc iad a bheith ag déanamh na hArdteiste den dara huair nó toisc iad a bheith ina n-iarrthóirí seachtracha nach bhfuil Gaeilge á déanamh acu.

De réir thorthaí na hArdteiste, d’éirigh le 10% de dhaltaí an marc is airde a fháil i scrúdú ardleibhéil Gaeilge na bliana 2025.

4% de dhaltaí a fuair grád H1 sa Bhéarla agus 8% a fuair an grád sin sa Mhatamaitic.

D’éirigh le 30% díobh siúd a rinne an scrúdú ardleibhéil Gaeilge i mbliana H1 nó H2 a fháil (marc 80% nó níos airde). 18% de dhaltaí a fuair an dá ghrád is airde sa Bhéarla agus 22% a bhí i gceist sa Mhatamaitic.

Fuair 52% de dhaltaí a rinne an scrúdú ardleibhéil Gaeilge H1, H2 nó H3 (70% nó níos mó sa scrúdú), laghdú ó 57% anuraidh. Maidir leis an dá chroí-ábhar eile, 44% de dhaltaí a fuair na trí ghrád is airde sa Bhéarla agus 40% a bhí i gceist sa Mhatamaitic.

Den 26,252 dalta a rinne an scrúdú ardleibhéil Gaeilge i mbliana, d’éirigh le 74% acu grád H4 nó níos airde a bhaint amach. Grád H4 (marc 60% nó níos mó) a theastaíonn sa scrúdú ardleibhéil Gaeilge le cáiliú chun céim sa bhunmhúinteoireacht a dhéanamh.