Moladh ag eacnamaí mór le rá go mbainfí stádas AE den Ghaeilge i ndiaidh Brexit

Tá molta ag John FitzGerald go n-athrófaí teanga oifigiúil na hÉireann san Aontas Eorpach ón nGaeilge go dtí an Béarla i ndiaidh don Bhreatain an tAontas a fhágáil

John FitzGerald
John FitzGerald

Ba cheart d’Éirinn iarraidh ar an Aontas Eorpach stádas oifigiúil a bhaint den Ghaeilge agus an Béarla a chur ina háit i ndiaidh Brexit, dar leis an eacnamaí mór le rá, John FitzGerald.

Ag labhairt dó ar an gclár Marian Finucane ar RTÉ Radio One Dé Domhnaigh, dúirt FitzGerald nach mbeidh “aon tír ina labhraítear Béarla, chomh fada is a bhaineann sé leis an AE” fágtha san Aontas nuair a fhágfaidh an Bhreatain agus gur cheart d’Éirinn a chur in iúl “gurbh fhearr linn dá ndéanfaí an obair i mBéarla”.

Mhaígh sé go bhféadfadh sé tarlú nach mbeadh fáil ar cháipéisí de chuid an Aontais Eorpaigh i mBéarla i ndiaidh Brexit agus go mbeifí ag súil go mbeadh na hÉireannaigh atá ag obair in institiúidí éagsúla na Roinne ag plé leis na cáipéisí i nGaeilge nó i mórtheanga eile de chuid na hEorpa, seachas an Béarla.

Dúirt sé le Tuairisc.ie go measann sé go mbeadh sé “thar a bheith deacair” ar Éireannaigh dul i mbun cainte agus plé san Aontas Eorpach dá bhfaighfí réidh le stádas oifigiúil an Bhéarla san Aontas.

“Is í an Ghaeilge teanga oifigiúil na hÉireann san Aontas Eorpach, níl aon stádas ag an mBéarla. Go dtí seo, bhí an Béarla mar theanga oifigiúil ag an Ríocht Aontaithe. Is í an imní atá ormsa ná nach mbeidh tír san Aontas a bheidh an Béarla mar theanga oifigiúil acu agus go mbeadh ar na hÉireannaigh dul i mbun gnó i bhFraincis nó i nGearmáinis. Bheadh sé thar a bheith deacair,” a dúirt sé.

Dúirt sé go mbeadh ar Thithe an Oireachtais a shocrú nár theastaigh stádas oifigiúil ón nGaeilge níos mó agus go gcuirfí an Béarla ina háit. Dá socrófaí air sin a dhéanamh, chaithfí iarraidh ar an Aontas Eorpach an stádas a bhaint den Ghaeilge agus a thabhairt don Bhéarla.

“Caithfidh na cáipéisí móra ar fad a bheith ar fáil i nGaeilge. Beidh siad ar fáil i nGaeilge agus i bhFraincis agus i nGearmáinis ach ní bheidh siad ar fáil i mBéarla. Ní dóigh liom go n-éireofaí as a bheith ag Béarlóireacht ó bhéal sna hinstitiúidí éagsúla, is é an Béarla an teanga is coitianta i measc na mballstát uile, ach más ar cháipéisíocht atá muid ag caint, tá machnamh le déanamh ar an gceist,” a dúirt sé le Tuairisc.ie.

Nuair a chuaigh Éire isteach san Aontas Eorpach i 1973, beartaíodh gan stádas oifigiúil a lorg don Ghaeilge toisc go raibh stádas oifigiúil á lorg ag an Ríocht Aontaithe don Bhéarla. D’fhág sé sin nach raibh teanga oifigiúil ag Éirinn san Aontas go dtí gur iarradh stádas oifigiúil a thabhairt don Ghaeilge sa bhliain 2005.

Is í Málta an t-aon tír eile san AE a bhfuil stádas oifigiúil ag an mBéarla ann, ach tá an Mháltais roghnaithe aici sin mar theanga oifigiúil san Aontas.

Bhí conspóid mhór ann an tseachtain seo caite nuair a thuig príomh-idirghabhálaí an Aontais Eorpaigh le fios go mb’fhearr leis dá n-oibreodh oifigigh na Breataine agus an Aontais i bhFraincis agus an Brexit á plé sna míonna amach romhainn.